Θοδωρής Λάλος: Είναι όμορφο να βλέπεις την εικόνα μιας γυναίκας ή ενός παιδιού που κοιμάται

Μαρία Ξυπολοπούλου
Φιλόλογος – Συντ. Θεμάτων Πολιτισμού

a   DSC_1932Η αίθουσα τέχνης Τεχνοχώρος με αφορμή την παγκόσμια ημέρα ύπνου και ποίησης άνοιξε τις πόρτες τις το Σάββατο 21 Μαρτίου και μας υποδέχτηκε  φιλόξενα σε ένα όμορφο πρωινό αφήγησης ποιημάτων και συζήτησης γύρω από την τέχνη μαζί με το Θοδωρή Λάλο και τους νέους ποιητές Άννα Γρίβα, Κατερίνα Κατράκη, Νίκο Μπελιά και Δημήτρη Λεοντζάκο.
Το art22.gr παρακολούθησε με ενδιαφέρον την εκδήλωση και είχε την ευκαιρία να συνομιλήσει τον εικαστικό Θοδωρή Λάλο που παρουσιάζει την ατομική έκθεση ζωγραφικής με τίτλο «AD SOMNUM» στο χώρο της γκαλερί.
Τα έργα που παρουσιάζονται στην παρούσα έκθεση πραγματεύονται τα όσα συμβαίνουν στον ύπνο, «AD SOMNUM», όπως και ο ομώνυμος τίτλος. Κατά τη διάρκεια της νύχτας ο καλλιτέχνης αισθάνεται ευάλωτος, και απαλλαγμένος από κάθε ενοχή, μας προβάλλει τα όσα βλέπει στον ύπνο του, μας μεταφέρει τα ιπτάμενα κάστρα και τους κλόουν, τις τεράστιες φράουλες και τους ξυλοπόδαρους που συνθέτουν το δικό του προσωπικό παραμύθι, καλώντας μας να ανατρέξουμε κι εμείς, ο καθένας στον δικό του ονειρικό κόσμο.

Ad Somnum: Πώς προέκυψε η ιδέα μιας θεματικής ενότητας που να έχει να κάνει με τον ύπνο; Ποια ήταν η αφετηρία της έμπνευσής σου;
Πολλά πράγματα τα εκτιμάμε όταν αρχίζουν να μας λείπουν. Σε περιόδους λοιπόν της ζωής μου που άρχισα να στερούμαι τον ύπνο άρχισα και να αντιλαμβάνομαι πόσο απαραίτητος είναι και πόσο σημαντικός για την σωστή λειτουργία του ανθρώπινου οργανισμού.
1a Φωτογραφία-ΛάλοςΑπό εκεί και πέρα άρχισα μια έρευνα γύρω από τη θεματική αυτή. Ξεκίνησα λοιπόν να προσεγγίζω τον ύπνο από διάφορες πλευρές, μέσα από ταινίες, κείμενα, την ποίηση, την λογοτεχνία  αλλά και μέσα από την επιστήμη. Ήρθα σε επαφή και με γιατρούς, νευρολόγους που έχουν ασχοληθεί και κάνει μελέτες πάνω στον ύπνο.
Με απασχολεί εικαστικά ο ύπνος σαν λειτουργία , σαν μια φυσική κατάσταση. Όταν κοιμάσαι είσαι πιστεύω ένα παιδί που μπορεί να ονειρευτεί οτιδήποτε και να δημιουργήσεις ένα δικό του κόσμο, υπερρεαλιστικό. Είσαι θα τολμούσα να πω εν δυνάμει Θεός.
Ο ύπνος είναι ό,τι πιο δημοκρατικό. Είναι κάτι που δεν μπορεί να το χάσεις. Όλοι θα κοιμηθούν. Ανησυχητικά, μοναχικά, στο κρύο, στα ζεστά, ήρεμα, γαλήνια, με χαρά ή με λύπη. Εκεί μπαίνει το ερώτημα της ποιότητας του ύπνου που θα κάνει ο καθένας.

Τα έργα συνοδεύονται κάποιες φορές από κείμενο, φράσεις για την ακρίβεια, που μοιάζουν θα έλεγε κανείς σαν ψίθυροι που γλιστρούν στα αφτιά των αποκοιμισμένων…   Μοιάζουν ενίοτε σαν κάτι που έρχεται από μακριά, σαν πνοή ανέμου και που αισθάνεται η φιγούρα ότι δεν της ανήκει, κάτι ισχυρό και σκοτεινό, ανεξιχνίαστο τη χτυπάει, μπαίνει και τη γεμίζει, ενεργεί μέσα της. Θα ήθελα λίγο να μου μιλήσεις για την επιλογή σου αυτή, να εντάσσεις δηλαδή το κείμενο μέσα στο έργο.
1 24.  death- sleepΜε ενδιαφέρει ιδιαίτερα η ζωγραφική και η ποίηση. Μου αρέσει ο ποιητικός λόγος γιατί μοιάζει πολύ με τη ζωγραφική∙ έχει ελευθερία. Παρουσιάζει το πιο απλό με έναν ωραίο τρόπο. Η αφετηρία είναι κοινή, ένα λευκό χαρτί.
Ο λόγος με απασχολεί ως προς τη μορφή στα περισσότερα έργα χωρίς αυτό να αποκλείει το ότι δίνω βάρος κάποιες φορές και στο περιεχόμενο. Μου αρέσει να συνδυάζω και τα δύο και να δουλεύω με διαφορετικούς τρόπους. Δουλεύω πολλές τεχνικές επίσης, τυπώματα, μολύβι, γλυπτική. Το τύπωμα για εμένα είναι ένα μέσο για να δημιουργώ συνθέσεις. Μου αρέσει το κολάζ, είναι πιστεύω ένας τρόπος να δημιουργείς αναπάντεχα και ενδιαφέροντα πράγματα.

Όταν δουλεύει κανείς κάποια πράγματα βγαίνουν αυθόρμητα ενώ κάποια άλλα συνειδητά. Δουλεύω παράλληλα τα έργα της κάθε ενότητας, έτσι συμβαίνει πολλές φορές το ένα έργο να μπαίνει μέσα στο άλλο. Βασική μου ωστόσο, επιδίωξη είναι το κάθε έργο που είναι ενταγμένο σε μια θεματική ενότητα να μην μοιάζει όσο γίνεται με το άλλο. Το καθένα έχει τη δική του ταυτότητα. Ήθελα η έκθεση να δίνει ανάλογη αίσθηση στον θεατή με αυτή που δίνει η περιπλάνηση σε μια πόλη. Όταν βαδίζεις σε μια πόλη δεν ξέρεις σε κάθε στενό τι θα δεις, μπορεί δίπλα στο πιο σύγχρονο κτήριο να βρίσκεται ένα παλαιότερης αρχιτεκτονικής. Με την ίδια λογική στην έκθεση ο θεατής θα περιπλανηθεί ανάμεσα σε έργα διαφορετικής τεχνοτροπίας.

aaaa 10872894_10152897008505547_8763174472263151218_oΟ ύπνος συνδέεται συνειρμικά στο νου των περισσότερων με το όνειρο. Ο καλλιτέχνης θεωρείται για πολλούς μια φιγούρα που βρίσκεται και λειτουργεί όντως σε απόσταση από την πραγματικότητα, σε μια ονειρική κατάσταση. Ως ο άνθρωπος που εκτελεί την καλλιτεχνική λειτουργία είτε όταν κατασκευάζει ένα έργο Τέχνης, είτε όταν με τη θεώρηση τα ξαναφτιάχνει μέσα του, είναι σαν να ονειρεύεται με ανοιχτά μάτια. Τη σχέση της Τέχνης με το όνειρο μελέτησε και ο Sigmund Freud και έδειξε τη σημασία που έχουν για την ψυχική του ζωή τα φαινόμενα της σφαίρας του «ασυνειδήτου». Ποια η σχέση αλήθεια του καλλιτέχνη με το όνειρο όσον αφορά εσένα;
Η αλήθεια είναι ότι δεν έχω ασχοληθεί τόσο με το όνειρο όσο με τον ύπνο ως μια φυσιολογική λειτουργία του ανθρώπινου οργανισμού. Δουλεύοντας ωστόσο αυτό το θέμα εντάσσω στη δουλειά μου και στοιχεία που έχουν να κάνουν σημασιολογικά και συνειρμικά  με τον ύπνο. Το παραμύθι, οι παντόφλες (το τελευταίο αντικείμενο που βγάζουμε από πάνω μας πριν κοιμηθούμε και το πρώτο που φοράμε μόλις ξυπνήσουμε , το ξυπνητήρι είναι μερικά από αυτά τα στοιχεία.
Μου αρέσει να παρατηρώ τις φιγούρες όταν αποκοιμούνται. Ο ύπνος είναι μια στιγμή που ο καθένας αφήνει τον εαυτό του ελεύθερο και τα χαρακτηριστικά των προσώπων είναι πιο ευδιάκριτα και ίσως και πιο γοητευτικά θα έλεγα. Είναι όμορφο να βλέπει κανείς την εικόνα μιας γυναίκας ή ενός παιδιού που κοιμάται.
Όταν δημιουργείς ακολουθείς πιστεύω τη διαδικασία που ακολουθείς και όταν ονειρεύεσαι.

aa 10525621_10152897008555547_5210782373352484977_nΕίμαστε όλοι κληρωτοί της εποχής μας. Μιας εποχής όπου οι ιδεολογίες πτωχεύουν. Ποιος ο ρόλος του εικαστικού σε τέτοιες εποχές; Πώς η τέχνη μπορεί να αφυπνίσει σήμερα συνειδήσεις;
Η αφύπνιση των συνειδήσεων πιστεύω πως μπορεί να επιτευχθεί με κινήσεις όπως     εκδήλωση που οργάνωσε ο Τεχνοχώρος με αφορμή την παγκόσμια ημέρα ύπνου και ποίησης. Ήταν μια εξαιρετική εμπειρία για εμένα αυτό που έζησα με το πρωινό ανάγνωσης. Η ιδέα ξεκίνησε όταν σκέφτηκα πως θα ήθελα να γίνει η εκδήλωση, και ήρθα σε επικοινωνία με τους εκδοτικούς οίκους των ποιητών που συμμετείχαν έτσι ώστε να γίνει το κάλεσμα. Ωστόσο, δεν γνωριζόμασταν νωρίτερα μεταξύ μας, όπως δεν γνωριζόμασταν και με όλους όσους παρευρέθηκαν στην εκδήλωση. Νομίζω όλοι νιώσαμε αρμονικά και δημιουργικά, ο καθένας είχε την ευκαιρία να διαβάσει αυτό που ήθελε να εκφράσει. Είναι συγκινητικό που χωρίς να γνωριζόμαστε, μέσα από την αμηχανία της στιγμής, μοιραστήκαμε μαζί ένα ωραίο πρωινό ποίησης και μερικές στιγμές τέχνης.
Παράλληλα, από τα εγκαίνια και για όλη τη διάρκεια της έκθεσης βρίσκεται σε εξέλιξη και ένα εικαστικό παιχνίδι που έχει ως στόχο να βάλει τον θεατή σε διαδικασία ενεργής συμμετοχής. Με ενδιαφέρει ο θεατής να μην λειτουργεί ως παθητικός δέκτης. Το παιχνίδι λοιπόν αυτό, είναι ουσιαστικά μια αλυσίδα. Δύο βιβλία περνάνε χέρι – χέρι από όποιον θέλει να τα δανειστεί έως και τρεις μέρες και δίνεται η δυνατότητα στον καθένα να κάνει μέσα σε αυτά τα βιβλία τη δική του παρέμβαση, εικαστική ή λεκτική.
aaaaa 11081237_10152897008270547_3436037675754657625_nΘα ήθελα επίσης να πω πως είναι σημαντικό σε καιρούς κρίσης οι εικαστικοί να λειτουργούν μέσα από ομάδες δημιουργικότητας και να επιδιώκουν την μεταξύ τους συνεργασία. Προσωπικά, είμαι πάντα ανοιχτός στις συνεργασίες τόσο με άλλους εικαστικούς όσο και με καλλιτέχνες άλλων μορφών τέχνης όπως είναι η δημιουργική γραφή. Πιστεύω πολύ στην συνεργασία και στην δυναμική της ομάδας.
είδατε και στην αφίσα, το έργο που επιλέξαμε να μπει είναι αυτό που φέρει τον τίτλο   «Wake up».
Ο ύπνος είναι μια φυσιολογική λειτουργία ιδιαιτέρως ευχάριστη. Ωστόσο κοιμάσαι και ξυπνάς. Και πρέπει να ξυπνάς. Είναι μια καινούρια αφετηρία. Ο ύπνος φέρνει την ανανέωση.

Σε λίγες μέρες η ατομική έκθεση ολοκληρώνει σιγά – σιγά τον κύκλο της. Θα ήθελες να  μοιραστείς κάποια από τα μελλοντικά σου σχέδια;
Θα συνεχίσω να δουλεύω όπως και πριν. Άλλωστε η δουλειά στο εργαστήριο είναι κάτι που προσπαθώ να μην το αφήνω. Είμαι ανοιχτός στις συνεργασίες και στο διάλογο. Πιστεύω πολύ στο ότι από το τίποτα καμιά φορά μπορεί να προκύψει το οτιδήποτε και αυτό είναι κάτι πολύ ενδιαφέρον. Όλα είναι υπό συζήτηση. Για κάθε πόρτα που ανοίγει, ανοίγει στη συνέχεια και μια άλλη.

aaa 11001522_10152898443675547_3446776974772376585_o

Last modified: 22/03/2015